ترەمپ: مووشەکەکانمان ئامادەی هاویشتنن ئەگەر ئێران هەر هەوڵێک بۆ تیرۆرکردنم بدات

دۆناڵد ترەمپ هۆشدارییەکی توند دەداتە تاران و ڕایدەگەیەنێت کە مووشەکەکانی ئەمریکا ئامادەی هاویشتنن ئەگەر ئێران هەر هەوڵێک بۆ تیرۆرکردنی بدات.

دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، لە لێدوانێکی کتوپڕ و تونددا ئاستی ململانێکانی لەگەڵ کۆماری ئیسلامیی ئێران بردە قۆناغێکی نوێوە. ترەمپ جەختی کردەوە کە فەرمانی داوە بە هێزە سەربازییەکانی وڵاتەکەی و یەکە مووشەکییەکان لە حاڵەتی ئامادەباشی تەواودا بن بۆ وەڵامدانەوەی هەر "کردەوەیەکی دوژمنکارانە" کە بیەوێت ژیانی ئەو بکاتە ئامانج. ئەم لێدوانەی سەرۆکی ئەمریکا لە کاتێکدایە کە دەزگا هەواڵگرییەکانی واشنتن لە چەند مانگی ڕابردوودا چەندین ڕاپۆرتیان لەبارەی هەبوونی هەڕەشەی جدی لە لایەن تارانەوە بۆ سەر ژیانی ترەمپ بڵاوکردووەتەوە.

ئەم پەرەسەندنە تەنها چەند ڕۆژێک دوای ئەوە دێت کە دەزگا هەواڵگرییەکانی ئیسرائیل زانیارییان لەگەڵ واشنتن بەش کرد سەبارەت بە بوونی پلانێکی ئێرانی بۆ تیرۆرکردنی کاندید و سەرکردە باڵاکانی ئەمریکا. هەرچەندە هەندێک لە بەرپرسانی ناو پنتاگۆن و دەزگای هەواڵگری ناوەندی (CIA) بە گومانەوە لە وردەکاریی ئەو پلانانە دەڕوانن و بە "هەوڵی سیاسی" نەتانیاهۆیان وەسف کردووە، بەڵام دۆناڵد ترەمپ بڕیاریداوە ئەم بابەتە وەک هێڵی سوور و هەڕەشەیەکی ڕاستەوخۆ بۆ سەر ئاسایشی نیشتمانیی ئەمریکا مامەڵەی لەگەڵ بکات. ترەمپ لە لێدوانەکەیدا ئاماژەی بەوە کرد کە "هیچ کەس ناتوانێت یاری بە ژیانی سەرۆکی ئەمریکا بکات و بێ سزا دەرباز بێت".

ئاڵۆزیی نێوان واشنتن و تاران تەنها لە چوارچێوەی هەڕەشەی تیرۆرکردندا نەماوەتەوە، بەڵکو گەرووی هورمز بووەتە مەیدانی ڕاستەوخۆی ئەم ململانێیە. دوای ئەوەی ئێران هەڕەشەی داخستنی گەرووەکەی کرد، ئەمریکا جووڵەی بە هێزە دەریاییەکانی کرد و سێنتکۆم ڕایگەیاند کە تەنها لە ماوەی 24 کاتژمێری ڕابردوودا 55 کەشتی بازرگانی بە سەلامەتی تێپەڕیون. ترەمپ دەیەوێت بەم لێدوانە مووشەکییە پەیامێک بنێرێت کە ئەمریکا ئامادەیە هێزی سەربازیی بێوێنە بەکاربهێنێت ئەگەر تاران بیەوێت جووڵەی ئابووری جیهانی پەکبخات یان دەست بۆ سەرکردایەتی سیاسی واشنتن ببات.

سەرەڕای ئەم زمانە توندە، هەوڵە نێودەوڵەتییەکان بۆ ڕێگری لە جەنگێکی گشتگیر بەردەوامن. وڵاتانی وەک سویسرا، قەتەر و پاکستان وەک نێوەندگیر لە نێوان تاران و واشنتن کار دەکەن بۆ ئەوەی ڕێگری لە هەرەسهێنانی تەواوەتی لێکتێگەیشتننامەکان بگرن. چاوەدێرانی سیاسی لە BBC ئاماژە بەوە دەکەن کە بەکارهێنانی دەستەواژەی "مووشەکەکانمان ئامادەن" لە لایەن ترەمپەوە، زیاتر وەک "شەڕێکی دەروونی و دیپلۆماسیی هێز" دەبینرێت بۆ ناچارکردنی تاران بۆ گەڕانەوە بۆ سەر مێزی گفتوگۆ بە مەرجەکانی ئەمریکا. لەگەڵ ئەوەشدا، بوونی سەتان مووشەکی کرۆز و بالیستیکی ئەمریکا لە ناوچەی کەنداو و دەریای ناوەڕاست، ئەگەرەکانی پێکدادانی سەربازیی بە کراوەیی هێشتووەتەوە.

لە تاران، بەرپرسانی سەربازی و دیپلۆماسی ئەم لێدوانانەی ترەمپ بە "پڕوپاگەندەی هەڵبژاردن" و "هەوڵ بۆ داپۆشینی شکستەکان لە ناوچەکە" وەسف دەکەن. عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران، هۆشداری داوە کە هەر هێرشێکی ئەمریکا بۆ سەر خاکی ئێران وەڵامێکی "وێرانکەر"ی دەبێت بۆ سەر هەموو بنکەکانی ئەمریکا لە ناوچەکەدا. ئەم ئاڵوگۆڕی هەڕەشانە وایکردووە کە ئاستی مەترسی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بگاتە بەرزترین ئاست لە ساڵی 2026دا، و جیهان بە وردی چاودێری هەر جووڵەیەکی سەربازی دەکات کە لەوانەیە ببێتە پریشکی جەنگێکی گەورەی ناوچەیی.