|
سەرۆكی كوردستان: ئێمە ناعەدالەتی قبووڵناكەین و ناتوانین قبووڵی بكەین |
|
|

|
kurdistantv@kurdistantv.net
02 كانون الأول, 2009
 |
|
KTV ...
دهقی وتاری بهرێز مسعود بارزانی لەگەڵ دانیشتووانی سۆران و سیدەكان بەناوی خوای گەورەو میهرەبان
خوشك و برایانی بەڕێز...
زۆر سوپاستان دەكەم كە تەشریفتان هێناو بە دیدارتان خۆشحاڵم و جەژنتان پیرۆزبێت، هەرچەندە جەژن تەواوبووە، بەڵام هەر ڕۆژێكی بەسەرداچووەو پەنا بەخوا هەموو ساڵێك بەخێرو خۆشی جەژن دەكەن و كوردستان هەر لە سەركەوتن و خۆشیدا دەبێ. مەبەست لە سەردانم بۆ هەواڵپرسین بووەو هەروەها بەسەركردنەوەی ئێوەی بەڕێزو ناوچەكەو گوێگرتن لە بیروبۆچوونەكانتان بەتایبەتی بۆ دانیشتن لەگەڵ بەرپرسانی حكوومی، لەگەڵ بەڕێز جەنابی پارێزگارو قایمقام و بەڕێوەبەرانی ناحییەكان بۆ ئەوەی بزانین چی بۆ ئەم ناوچەیە كراوەو چی دیكە پێویستە بكرێ.
ئەو ڕاپۆرتانەی گوێم لێیان بوو جێی خۆشحاڵییە كە سوپاس بۆ خوا خزمەتگوزارییەكی زۆر باش بۆ ناوچەكە كراوە، بەڵام هێشتا زۆری ماوە، چونكە خۆشتان دەزانن وڵاتی ئێمە بە درێژایی ساڵانی ڕابردوودا وێران كراوە لەبەرئەوە هەرچی دەكرێ كەمە، 100 گوندیش ئاوەدان بكەینەوە، هێشتا 100 گوند وێرانە و ماوە، چەند قوتابخانەو شەقام دروست بكەیت، هێشتا ماوەو پێویستە، هەرچی بۆ ئێوە بكرێ هەر كەمە، بەڵام ئەگەر لەگەڵ ساڵانی پێشوو بەراورد بكرێ، تەنانەت لە دامەزراندنی حكوومەتی ئێراقەوە دوای جەنگی دووەمی جیهان تاوەكو ڕاپەڕین ئەمڕۆ بەپێی ئەو ئامارانەی كە گوێم لێیان بوو بەڕاستی جێی شانازین بۆ ئێمە بەوەی ئیدارەی ئێمە توانیویەتی ئەو هەموو خزمەتگوزارییانە پێشكەش بە میللەتەكەمان بكات.
ئێستا ژمارەی قوتابخانە لە هەموو ناوچەكە وەك قایمقامی سۆران بۆی باسكردم لە سنووری 20-30 قوتابخانە بوو، بەڵام ئێستا لە 200 تێپەڕیووە، واتا چەند بەرامبەر بووە. ئەمە وەكو نموونەیەك.
من بەرنامەیەكی فراوانم بۆ چاكسازی بەدەستەوەیە بۆ ئەوەی هەموو شتێك شەفاف بێت و بە دیراسەت بێت، لەمەودوا ئێمە لە قۆناغ و بارودۆخێكی تازەدا دەبین، كوردستان یەك حكوومەت و یەك ئیدارەیە، هیچ بەدووری نەبینن سبەی قایمقامی سۆران بگوازرێتەوە خانەقین و قایمقامی خانەقینیش بگوازرێتەوە سۆران، ئەوە پێویستە بە شتێكی ئاسایی وەربگیرێ.
هەروەكو گوتوومە یاسا سەروەرەو سەروەریش دەبێ، ئێمە دەمانەوێ پەرلەمانی ئێمە كارابێت، چاودێریی حكوومەت بكات، حكوومەتیش بەڕاستی حكوومەتی خزمەتكردن و خزمەتگوزاری بێت. ئێمە ئەگەر بۆچوونی جیاوازیشمان هەبێت و چەند حزب و لایەنیش بین شتێكی زۆر ئاساییە، بەڵام لە پرسی نەتەوەییدا دەبێ یەك بین، خۆشبەختانە لە ڕۆژانی ڕابردوودا لە مەسەلە هەڵبژاردندا دەركەوت ڕەنگە بۆچوونی جیاوازیش هەبێ، ئەوە شتێكی ئساییە لێرە لە كوردستان، بەڵام لەم پرسە نەتەوەییدا هەموویەك هەڵوێست بوون و لە ڕاستیدا ئەمە پێویستە و ویستراوە.
ئەولەویاتی ئێمە زۆرن لە مەسەلەی دابینكردنی خزمەتگوزاری لە هەموو ڕووێكەوە، بۆ میللەتەكەمان، بەڵام لە سەرووی هەمووشیانەوە پاراستنی یەكڕیزیی میللەتەكەمان گرنگ و پێویستە، چونكە بەوە ئێمە دەتوانین دەستكەوتەكانمان بپارێزین و دەستكەوتنی زیاتریش بەدەست بهێنین.
پێویستە بەرامبەر بە هەڕەشەو پرسی نەتەوەیی ئێمە یەك بین، لە نێو پەرلەماندا حزبەكان بۆچوونی جیاوازیان هەبێت هەرچی بكەین مافی خۆیانە ڕای خۆیان دەرببڕن و گلەیی بكەن و ڕەخنە بگرن و هەرچی بكەن مافی خۆیانە، بەڵام وەكو گوتم لە بەرامبەر پرسی نەتەوەییدا پێویستە ئێمە یەك بین.
هەروەكو عەرزم كردن ئێمە بەرنامەیەكی فراوانمان لەبەردەستدا هەیەو ئەگەر خوای گەورە فرسەت بدات پەنا بەخوا ئەنجامیشی دەبینین.
دەربارەی بارودۆخی ئێمە و بەغدا بڕوا ناكەم تا هەڵبژاردن شتێكی جیددی بكرێ، چونكە هەموولا خەریكی خۆ ئامادەكردنن بۆ هەڵبژاردن، بەڵام لەبارەی پرسی هەڵبژاردندا هەندێ شت هەن حەزدەكەم ئێوەش ئاگاداربن. لەبارەی قانوونی هەڵبژاردن، ئێمە هیچ كاتێك پێمان خۆش نەبووە هەڵبژاردنی ئێراق دوابكەوێ، بەڵكو لەكاتی خۆیدا بكرێ، زۆریش هەوڵمانداوە لەكاتی خۆیدا ئەنجامبدرێ، بەڵام هەمیشە دەبینین دەرفەتێك بۆ هەندێ لایەنی شۆڤێنی هەڵبكەوێ هەوڵدەدەن كۆسپ دروستبكەن و دەستكەوتی كورد كەمبكەنەوەو گرفت بۆ ئێمە دروست بكەن. بۆ نموونە، بەستنەوەی كەركووك بە یاسای هەڵبژاردن.
كەركووك وەكو هەر شارێكی دیكە با هەڵبژاردنی تیادا بكرێت و هەر كەسێك بە پێی قەبارەی خۆی دەربكەوێ و قەبارەی هەموو لایەك مەعلوم بێت. ئەوان بەوەش ڕازی نەبوون و هاتن ئەوەیان ورووژاند كە پێویستە پێش وەخت 2 كورسی بدرێتە عەرەب و توركمانی كەركووك، باشە بە چ هەقێك؟وەكو من بزانم كەركووك 9 كورسی هەیە، ئەگەر 2 بە عەرەب و توركمان بدرێ 7 دەمێنێتەوە، لەسەر ئەو 7 كورسییە هەڵبژاردن بكرێ با كورد 4 بهێنێ بۆ نموونە، ئەوانی دیكە 3 بهێنن و پێشتریش 2ی دیكەیان مسۆگەر كردووە واتا ئەوان دەبنە 5 و كوردیش 4، ئەو كەركووكەی بارزانی خۆی و شۆڕشی ئەیلوولی لەسەر دانا ئاوا بە ئاسانیی ئێمە خواحافیزی لێبكەین؟ ئەوە چۆن دەبێ؟ ئینجا بێیت بەدەستی خۆت بڵێیت ئەوەتا من كەركووكم بەتۆدا و موڵكی من نییە ئەوە خواردنی مافی میللەتێكە، پاشان كەركووك وەكو هەولێر وەكو سلێمانی وەكو هیچ شارێكی دیكە لە ئێراق جیا نابێتەوە.
ئێمە دەڵێین هەق چۆنە باوابێ، با هەڵبژاردن بكرێت و ڕای خەڵكی كەركووك وەربگیرێت بابزانین زۆرینەی چ بڕیارێك دەدات. ئێمە ملكەچی ئەو بڕیارە دەبین. ئەگەر ویستیان بێنە سەر هەرێم بە خێربێن نەیانویست پێویستە ڕیز لە بڕیاری ئەو خەڵكە بگیرێت، بەڵام پێش وەخت چ فەرز بكرێ ئێمە قبوڵی ناكەین ئێمە خۆمان نەسەپاندووە، بەڵكو گوتوومانە با بارودۆخی شارەكە ئاسایی بكرێتەوە وەك ئەوەی لە ماددەی 140دا هاتووە پاشان سەرژمێری بكرێت پاشان ڕاگیری بكرێ و لە خەڵكەكە بپرسن، جا ئەگەر خەڵكەكە نەیویست ئەوكاتە بەرپرسیارێتی مێژوویی و ئەخلاقی و نیشتمانی لەسەر ئێمەش لادەچێ، بەڵام خەڵكەكە بیەوێ بۆ ڕێگەی لێ بگیرێت. ئەوان پێش وەختە دەیانەوێ داننان لە ئێمە وەربگرن كە بەڵێ كەركووكمان ناوێ، چۆن شتی وا دەكرێ.
دیسان جارێكی دیكە دەیڵێمەوە، كەركووك وەكو هەولێر بەشێكە لە ئێراق و ئێمە وەكو هەرێمی كوردستان بەشێكین لە ئێراق، بەشێكین لە دەوڵەتی ئێراق كەركووك جیا ناكرێتەوە، بەڵام با بەئیرادەی خەڵكی كەركووك ناسنامەی كەركووك دیاری بكرێ. ئەو پلانە سەری نەگرت ئێستاش مەسەلەی دابەشكردنی كورسییەو ئەویشیان كردە گرفتێكی گەورە. بۆ نموونە: تەنها بۆ شاری مووسڵ 12 كورسییان زیاد كردووە بۆ پەرلەمان، بۆ هەر 3 پارێزگای ئێستای هەرێمی كوردستان كە سلێمانی و هەولێرو دهۆكە تەنها 3 كورسیان زیادكردووە كە سلێمانی هیچ و هەولێر 1 و دهۆك 2 كورسی.
باشە ئەوە لە هەر كەسێك بپرسن لە دونیادا نازانێ ئەمە تەزویرەو ساختەكارییە كە لە ئامارەكاندا كراوە لە وەزارەتی بازرگانی یانیش لە هەر كوێیەك بێت؟ بەڵێ ئەوەش قبوڵ نەكراو كەوتەوە دەنگدان، لە دەنگدان شۆڤێنییەكان دۆڕاندیان واتا ئیرادەی خەڵكی كوردو عەرەبی باش چ بە سوننەو چ بە شیعە سەركەوت. ئێستاش پرسەكە یەكلایی نەكراوە، بەڵام ئێمە كۆمیتەیەكمان بۆ دیراسەتكردنی مەسەلەی ئەو كورسیانە داناوە، ئەگەر عەدالەتی تیادا هەبێت و هەمووی وەك یەك بێت هیچ گرفتێكی نییە، ئەگەر ناعەدالەتیش لە مەسەلەكەدا هەبێت بێگومان ڕێگەنادەین ناعەدالەتی لە دژی نە كورد نە عەرەب بكرێ، ئێمە یەك كورسی خەڵكی دیكەمان ناوێ، بەڵام كورسی كوردیش نادرێتە خەڵكی دیكە هەر كەسێك مافی خۆی وەردەگرێ بەمشێوەیە ڕازی بن زۆر چاكە ئەگەرنا پاشان ئێمە ناعەدالەتی قبووڵناكەین و ناتوانین قبووڵی بكەین. سوپاس بۆ خوا پەیوەندیی ئێمەو دراوسێكانمان ڕۆژ بە ڕۆژ بەرەو باشتر دەڕوات و وەك دیارە مەرزی سنووریی حاجی ئۆمەران بە ڕەسمی كرایەوەو بوو بە مەرزێكی نێودەوڵەتی و پەنا بە خوا پڕۆژەی گەورە لە ئارادایە لەو ڕێگەیەدا ئەنجامبدرێ. لەگەڵ توركیا پەیوەندیمان زۆر بەرەو پێشچووەو ئێمە زۆر بەهێزەوە پشتگیریی سیاسەتی ئێستای توركیا دەكەین بۆ چارەسەركردنی پرسی كورد لە ناوخۆی توركیا ئەمە جگە لە پەیوەندییان لەگەڵ هەرێمی كوردستان، من پێموایە بەلێكتێگەیشتن و ڕێز لەیەكگرتن و تەفاهوم هیچ گرفتێك نییە چارەسەر نەكرێ.
ئێستا هەموولایەك گەیشتۆتە ئەو قەناعەتە كە بەڵێ هەرچی بەتەفاهوم و لێكتێگەیشتن و هاوكاری بكرێ سەردەكەوێ ئەمەش وادەكات باری ئابووری و باری ژیان باشتر بێت و وامان لێدەكات بیر لە پڕۆژەی گەورەترو ستراتیژی بكەینەوە كە ئایندەیەكی گەش بۆ ئەو میللەتە دابین بكات، لە ڕاستیدا ئێمە نامانەوێ ئەو گرفتانەی ئەو نەوەیەو نەوەی پێشی ئێمەو پێشی پێشی ئێمە تیایدا ژیاین و ئەو نەهامەتییەی چەشتمان جارێكی دیكە دووبارە بێتەوەو بۆ ئەوانی بە جێبهێڵین. دەمانەوێ پەنا بەخوا وڵاتێكی بەختەوەرو میللەتێكی بەختەوەر و وڵاتێكی بێ گیروگرفتیان هەبێ و تووشی هەمان گرفت بەبن كە ئێمە تووشی بووین.
ئەمەش بەوە دەبێ بارودۆخی ژیانی خەڵك و خزمەتگوزاری باشتر ببێ، بێگومان ئەو پێشنیارانەی لە جەنابی قایمقام بیستمان و جەنابی پارێزگاریشم لەگەڵە ئێمە بە جیددی دیراسەی دەكەین و من ناتوانم بەڵێنی ئەوەبدەم كە هەموو جێبەجێ دەكرێ، بەڵام دەتوانم دووپاتیبكەمەوە هەرچی لە تواناماندایە بۆ بارودۆخی ژیان و خزمەتگوزاریی ناوچەكەتان ئێمە جێبەجێی بكەین و خۆشتان دەزانن ئێمە ڕێزو خۆشەویستی تایبەتیمان بۆ ئەو ناوچەیە هەیە، چونكە شۆڕشی ئەیلوول ئێرەبوو، ئێرە مەیدانی شۆڕشی ئەیلوول بوو ئەو دێهاتانەی دەورووبەری هەندرێن و زۆزك و حەسەن بەگ و سەفین دەزانین چ نەهامەتییەكیان كێشاو شەو و ڕۆژ لە ژێر تۆپ و فڕۆكەبوون، هەروەها دۆڵی ئاكۆیان و دەورووبەری، سوپاس بۆ خوا ئێستا ئەو گرفتانەی پێشتر لە ناوچەكەدا هەبوون نەماون و ئەوەشی ماوە پەنا بەخوا نامێنن بۆیە هیوادارین خزمەتگوزاریی باش پێشكەش بكرێ پەنا بەخوا ئەوەی كراوە جێگەی سەربەرزییە، بەڵام پێویست لە ئایندەشدا بەردەوام بێت و شتی زیاتر بكرێ. خوای گەورە سرووشتێكی زۆر جوانی بەناوچەكە داوەو هەر بە گەشتوگوزار دەتوانێ نەك هەر ئێرە، بەڵكو 4-3 ناوچەی دیكەش بەخێو بكات، بۆیە بواری زۆر هەیە كە پێویستە گرنگی پێبدرێت.
مەسەلەیەكی دیكە هەیە كە برادەران بۆمیان باسكرد ئەویش مەسەلەی ماددە هۆشبەرەكانە (مخدرات)، ئەمە بەڕاستی دەردێكی زۆر كوشندەیەو هەروەها بەسادەیی سەیری ناكەم، پێموایە پیلانێكە بۆ تێكدانی ڕەوشتی میللەتی ئێمە، ئەوانەی تووشبوونە وەكو دەردێكی لێهاتووە بۆیان دەبێ چارەسەر بكرێن، ئێمە هەوڵدەدەین سەنتەرێك یان شوێنێكی تایبەتمەند بەستانداردی جیهانی بۆ چارەسەری ئەو جۆرە كەسانە بكەینەوە، بەڵام ئەوانەی بازرگانی پێدەكەن ئەوان تاوانبارن ئەوان تاوانباری گەورەن و خائینن و لە خۆیان تاوانبارتر نییە تەنانەت ئەگەر یاساش تا ئێستا رێگەی نەداین ڕێوشوێنی قوڕسیش لەگەڵیاندا بكرێ ئێمە داوا لە پەرلەمان دەكەین یاسا هەموار بكرێت و ئەوانەی بازرگانی بەو ماددانەوە دەكەن بە توندترین شێوە سزا بدرێن و هیچ چاوپۆشیش لەوانە ناكرێت و من حەزدەكەم ئێوەش لە ناو ماڵی خۆتان و لە ناو حكوومەتیش یارمەتیدەرمان بن بۆ ئەوەی ئێمە نەهێڵین ئەم دەردە لە نێو كۆمەڵگادا بڵاوببێتەوە، چونكە بەڕاستی زۆر مەترسیدارەو لە تانك و فڕۆكەو هەموو شەڕێكی دیكە خراپترە.
پەیوەندی ئێمە لەگەڵ ئەمەریكاو ئەورووپا زۆر باشەو من بەر لە چەند ڕۆژێك لە ئەورووپا گەڕامەوە، باوەڕ بكەن ئەوان زۆر گرنگی بە هەرێمی كوردستان دەدەن و سەنگی كورد زۆر قورسە و من داواشم لێیان كرد بێن یارمەتیمان بدەن وڵاتی خۆمان دروست بكەین و ئاوەدانی بكەینەوە، ئێمە داوای پارە لەكەس ناكەین و سوپاس بۆ خوا خوای گەورە نیعمەتێكی زۆری بە ئێمەداوە وڵاتی ئێمە زۆر دەوڵەمەندە و ئێمە تەنها پێویستیمان بە شارەزایبی و تەكنەلۆژیای ئەورووپاو ئەمەریكا هەیە بێن یارمەتیمان بدەن و سوود لەو نەوت و غازە وەربگیرێن بۆ بەختەوەری میللەتی خۆمان و ئاوەدانكردنەوەی وڵاتی خۆمان، ئەوانیش بەڵێنیان داوە یارمەتیمان بدەن. ئومێدەوارم بەختەوەرو سەركەوتووبن و جارێكی دیكە زۆرسوپاستان دەكەم و زۆر مەمنوونم و خۆشحاڵم بە دیدارتان.
|
|